Yenilenebilir Enerji Kaynakları AB’de Elektrik Üretiminde Fosil Yakıtları İlk Kez Geride Bıraktı

28 Ocak 2021 Dergi: Ocak-Şubat 2021

Yenilenebilir enerji kaynakları 2020’de Avrupa'da elektrik üretiminde fosil yakıtları geride bırakarak ilk kez birinci sıraya yerleşti.

25 Ocak Pazartesi günü yayımlanan yeni verilere göre, 2020’de AB’de üretilen elektriğin %38’i yenilenebilir enerji kaynaklarından karşılandı. 2019’da bu oran %34 idi. Yenilenebilir enerji kaynakları kömür ve gazı geride bırakarak Avrupa’da ilk kez ana elektrik kaynağı haline geldi.

İngiliz düşünce kuruluşu Ember ve Alman düşünce kuruluşu Agora Energiewende tarafından yayımlanan araştırmaya göre, AB’de elektrik üretiminde fosil yakıtların payı %37’ye geriledi, yenilenebilir enerjinin payı %38 oldu ve kalan %25 ise nükleer enerjiden oluştu.

Hem rüzgar hem de güneş enerjisi 2020’de kapasitelerini artırarak AB elektriğinin sırasıyla %14 ve %5’ini üretti. Rüzgar ve güneş enerjisi AB’nin elektriğinin beşte birini ürettiler.

Yenilenebilir enerjinin kalan payı (%19) esas olarak hidroelektrik ve biyoenerji tarafından sağlandı. Bununla birlikte, bunlar yıllar boyunca sabit kaldı ve çoğunlukla büyümeyi durdurdu.

Ember Climate’da Kıdemli Elektrik Analisti Dave Jones, “On yıllık bir küresel iklim eyleminin başlangıcında, Avrupa’nın bu yeşil enerji üretiminde bu dönüm noktasına çoktan ulaşmış olması tatmin edici. Rüzgar ve güneş enerjisindeki hızlı büyüme kömürü düşüşe zorladı, ancak bu sadece başlangıç” dedi. Jones şöyle devam etti: “Avrupa, 2030’a kadar sadece kömürün aşamalı olarak kaldırılmasını sağlamakla kalmayıp, aynı zamanda gaz üretimini, kapatılan nükleer santralleri değiştirmek ve elektrikli arabalardan ve ısı pompalarından gelen artan elektrik talebini karşılamak için rüzgar ve güneş enerjisine güveniyor.”

Yenilenebilir enerjinin artması, kömür ve gazın azalması, Avrupa’nın elektrik üretiminin 2015’e göre %29 daha temiz olduğu anlamına geliyor.

İleriye baktığımızda pek çok zorluk var. AB’nin şu an %20’nin biraz altında olan yenilenebilir enerjilerin payını 2030 yılına kadar toplam enerji üretiminin %32’sine çıkarma hedefi bulunuyor. Ancak Avrupa Komisyonu, 2030 için güncellenen iklim hedeflerine ulaşmak için bu hedefin %38-40’a yükseltilmesi gerektiğini söyledi.

2020’de rüzgar ve güneş enerjisi kapasitesi 51 terawatt saat arttı -ortalamanın oldukça üzerinde- ancak çalışma, AB’nin yeni iklim hedeflerine ulaşmak için yıllık 100 TWh artırılması gerektiğini söylüyor.

AB ülkeleri geçen yıl yenilenebilir üretim planları hazırladı, ancak şu anda bunlar yılda yalnızca 72 TWh saatlik bir artışa tekabül ediyor.

AB üye ülkeleri arasında da büyük farklılıklar var. Danimarka geçen yıl elektriğinin %62’sini rüzgâr ve güneş enerjisinden elde ederken -ikinci sıradaki İrlanda’nın payının iki katı- pazarı 18 TWh ile nispeten küçük kalıyor.

Ember, 2015 yılından bu yana Portekiz, Romanya, Avusturya, İtalya, Çekya, Slovakya ve Bulgaristan olmak üzere yedi ülkenin neredeyse hiç büyüme görmediğini söyledi.

Avrupa’nın elektrik tüketimi rakamları COVID-19 salgınından da etkilendi. Avrupa genelinde uygulanan sokağa çıkma yasakları nedeniyle, elektrik talebi 2020’de %4 azaldı ve önceki yıllara göre belirgin bir düşüş kaydetti.

Ancak COVID-19 krizinin elektrik talebi üzerindeki etkisi kısa sürdü ve fosil yakıtlar, enerji üretiminde %10’luk bir düşüşle rekor kıran nükleer üretimdeki düşüşün yardımıyla yıl içinde geri döndü.

Bu arada kömür 2020’de %20 oranında düşmeye devam etti ve 2015’ten beri yarı yarıya azaldı. 

Rapora göre, gaz, onu “en ucuz fosil üretim şekli” yapan “sağlam bir karbon fiyatlandırma mekanizması”nın yardımıyla, yalnızca %4 oranında düştü. Kömürdeki düşüşün yarısı yenilenebilir enerjilere atfedilirken, diğer yarısı COVID-19 krizi nedeniyle azalan talepten kaynaklanıyor.

Hollanda ve İspanya, enerji karışımında en büyük kömür düşüşünü yaşadı ve yarı yarıya düşürdü. Ancak Polonya bunu yalnızca %8 düşürdü.

Kaynak: euractiv.com



Slider Altına