İklim değişikliği önce çocukları vuruyor!

06 Aralık 2019 Dergi: Kasım - Aralık 2019

Amerikan Coğrafya Birliği, geçtiğimiz günlerde Kuzey Kutbu’nun buz örtüsünün 184 yılından 2018 yılına kadar değişimini ve 35 yıl içinde de yüzde 35 azaldığını gösteren bir video yayınladı. Videoya göre Grönland’ın kuzeyi ve Kanada’nın en kuzeyindeki adalar boyunca  batıya doğru uzanan şerit dışında buz bölgesinde bu yıl aralığı boyunca erimeyen alan kalmadı. Bilim adamları bu bölgeyi son buz bölgesi olarak adlandırırken, bu bölgelerdeki buz kütlelerinin diğer bölgelere göre 2 kat daha hızlı seviyede eridiği ortaya çıktı. Geleceğe dönük tahminler daha da ürkütücü olmakla birlikte araştırmacılar gizlı ısınmanın dünyanın iklimini ve dolayısıyla insan sağlığını son sürat tehdit ettiğini ifade ediyor.

İklim değişikliği nedeniyle değişen sağlık profilini değerlendiren ve Paris Anlaşması kapsamında küresel ölçekte hükümetlerin verdiği taahhütleri yerine getirmesi amacıyla bağımsız değerlendirme sunmayı amaçlayan, çok disiplinli bir iş birliği girişimi olan Lancet Countdown, sağlık ve iklim değişikliğinin etkilerini inceleyen 2019 raporunu yayınladı. İklim değişikliğinin insan sağlığı üzerindeki etkilerini inceleyen rapora göre, iklim değişikliğinin bu denli hızlı yaşanmasının en önemli sebebi fosil yakıtlar ve bu durumdan şüphesiz en çok etkilenen kesim ise çocuklar…

Öne çıkan çarpıcı sonuçları sizinle paylaşmak isterim:
“Dünya genelinde, sanayi devrimi öncesindeki seviyenin 1°C üzerinde sıcaklık artışı yaşandı. Bu artış, kuzeybatı Kanada’da geri besleme döngüleri ve kutuplardaki erimeye bağlı olarak bazı yerlerde 3°C olarak tespit edildi. Kayıtlara geçen en sıcak on yılın sekizi, son on yıllık zaman diliminde yaşandı. Bu hızlı değişimin temelinde fosil yakıtların kullanımı yatıyor.  Dünya genelinde her bir saniyede 171.000 kg kömür, 11.600.000 litre doğal gaz ve 186.000 litre petrol tüketiliyor. 2018'de artmaya devam eden CO2 emisyonlarından da görüldüğü gibi, tehdidin hafifletilmesine yönelik ilerleme kesintiye uğruyor. Raporda yer alan göstergelerin çoğu, dünyanın “işlerin olağan seyrettiği” senaryodaki gidişatı takip ettiğini gösteriyor.

2016’dan 2018’e kadar, kömürden elde edilen toplam birincil enerji arzı %1,7 artarak, daha önce kaydedilen düşüş eğilimini tersine çevirdi. Küresel ölçekteki fosil yakıt tüketimi teşvikleri, son üç yılda %50 artış göstererek, 2018'de yaklaşık 430 milyar ABD dolarına ulaştı.
Bugün dünyaya gelen bir çocuk hayatını, sanayi devrimi öncesi ortalamasından dört derece daha sıcak bir dünyada, insan sağlığını bebeklik ve ergenlikten, yetişkinliğe ve yaşlılığa kadar etkileyen iklim değişikliğinin etkileriyle geçirecek. Çocuklar, küresel ölçekte iklim değişikliğinden en fazla etkilenen kesimler arasında yer alıyor. 1960 yılından bu yana tüm önemli tarım ürünlerinin küresel verim potansiyelindeki düşüş eğilimi, gıda üretimini ve güvenliğini tehdit ediyor ve bebekler çoğunlukla yetersiz beslenmenin potansiyel olarak kalıcı etkilerinden olumsuz etkilenenlerin başında geliyor. Çocuklar, ishalli hastalıklara en duyarlı taraflardan biri olup dang hummasının etkilerini önemli ölçüde hissediyor. Hastalığın yayılması için iklimsel gidişat endişe veriyor; dang hummasının yayılım ortamıyla ilgili kayıtlara geçen en uygun on yılın dokuzu 2000 yılından sonra. Benzer şekilde, 1980'lerin başından beri Vibrio (ishalli hastalıkların bir kısmından sorumlu olan bir patojen) için uygun olan gün sayısı iki katına çıkmış durumda. Bunun yanı sıra, kıyı kesimlerinde Vibrio kolera için küresel ölçekteki uygunluk %9,9 artış gösterdi.

Ergenlik dönemi ve sonrasında, temel olarak fosil yakıtların neden olduğu ve iklim değişikliğinin şiddetini arttırdığı hava kirliliği; kalbe, akciğerlere ve diğer tüm hayati organlara zarar veriyor. Bu etkiler, yaş ilerledikçe birikim gösteriyor ve 2016'da çevresel koşullardan kaynaklanan partikül maddeye atfedilen ölümler (PM 2,5), küresel ölçekte 2,9 milyona, küresel hava kirliliğine bağlı ölümlerin toplamı ise 7 milyona ulaşıyor.
… Benzeri görülmemiş bu zorluğa meydan okumak için politika oluşturma ve araştırma süreçlerinin yanı sıra iş dünyasında cesur ve yeni yaklaşımlar gerekiyor. Bugün doğan bir çocuğun sağlığının, değişen iklim tarafından belirlenmesine engel olmak için, dünyadaki 7,5 milyar insanın birlikte çalışması gerekiyor”.

Önümüzdeki sayıda görüşmek üzere.